Leon Kantorski

Ksiądz.

 fot. Mieczysław Klajnowski

Urodził się w 1918 r. w Domaradzicach, w Wielkopolsce, później rodzina przeprowadziła się do Bydgoszczy, gdzie podjął naukę. W latach 1937–1939 rozpoczął studia w Seminarium Duchownym w Gnieźnie. Po wybuchu wojny pracował jako robotnik w zakładach Cegielskiego i Simensa, a potem przedostał się wraz z jeńcami francuskimi do Paryża, gdzie kontynuował studia teologiczne w Instytucie Katolickim, a następnie w Séminaire de Carmes. Święcenia kapłańskie otrzymał w lipcu 1947 r. z rąk kardynała Emmanuela Suharda i w tym samym roku wrócił do Polski. Rozpoczął pracę duszpasterską najpierw w Buku, potem w Poznaniu, w Śmiglu i w końcu w Czernej pod Krakowem. W 1957 r. został wikariuszem w kościele akademickim św. Anny w Warszawie. W 1964 r. objął stanowisko administratora parafii w Podkowie Leśnej z nominacją vicarius audiutor, od razu wprowadzając zmiany w sposobie odprawiania mszy świętej: twarzą do wiernych i w języku polskim. Działalność w Podkowie rozpoczął od budowy plebanii. Szybko też wznowił zwyczaj święcenia samochodów – Autosacrum. W styczniu 1968 r. w kościele św. Krzysztofa w Podkowie wykonana została msza beatowa Pan przyjacielem moim Katarzyny Gärtner z udziałem zespołu „Czerwono-Czarni”. Płyta z nagraniem oraz relacje w Kronice Filmowej spopularyzowały mszę beatową w całej Polsce. Do Podkowy na niedzielne msze, podczas których grał miejscowy zespół „Trapiści”, ciągnęły tłumy z okolicznych miejscowości. Ksiądz Leon stworzył przy parafii ruch młodzieżowy pod nazwą „Świetliki”, wzorowany na przedwojennym harcerstwie. Młodzież pracowała według przygotowanego programu (tzw. wypraw) przez cały rok, a później wyjeżdżała z księdzem na obozy.

W maju 1980 r. przybyła do księdza grupa działaczy opozycji, by w sali pod kościołem podczas głodówki wyrazić protest przeciw uwięzieniu Mirosława Chojeckiego i Dariusza Kobzdeja. Pięć lat później, w marcu 1985 r. zorganizowano w Podkowie kolejną głodówkę: w intencji uwolnienia Marka Adamkiewicza, a w 1986 r. w marcu głodówkę kobiet protestujących przeciwko uwięzieniu działaczy Ruchu Wolność i Pokój. W 1982 r. odbyło się pierwsze „Spotkanie z autorem” i przez kolejne 10 lat na prelekcje i wykłady w kościele zapraszano wybitnych działaczy opozycji i pozbawionych pracy artystów, pisarzy i dziennikarzy. We wrześniu tegoż roku powstał dzięki inicjatywie księdza Leona i miejscowych społeczników Parafialny Komitet Pomocy Bliźniemu, organizator wielu akcji społecznych, takich jak: rozdawnictwo leków i środków medycznych z darów, pomoc poszkodowanym przez stan wojenny, reaktywowanie Towarzystwa Przyjaciół Miasta Ogrodu Podkowa Leśna czy działalność wydawnicza. W czerwcu 1984 r. odprawiona została msza w obrządku wschodnim o pojednanie polsko-ukraińskie, celebrowana przez prowincjała bazylianów ojca Jozafata Romanyka, a we wrześniu msza polsko-litewska.

W tym samym roku powstała przy kościele niezależna galeria sztuki, która do 1991 r. przygotowała 50 wystaw i spotkań z twórcami. W czerwcu 1986 r. zorganizowane zostały pod kierunkiem księdza Kantorskiego Dni Kultury Chrześcijańskiej Zachodniego Mazowsza. Wtedy też ukazał się pierwszy numer „Rocznika Podkowiańskiego”, a w listopadzie, w 30. rocznicę powstania węgierskiego została wmurowana na terenie podkowiańskiej świątyni tablica pamiątkowa, pierwsza o tej treści na terenie bloku wschodniego. Tutaj również, w lutym 1989 r., odbyło się zebranie założycielskie Solidarności Polsko-Węgierskiej. Dwa miesiące później ksiądz Leon poprowadził pielgrzymkę do Katynia i Wilna. Owocem jej były prace literackie i plastyczne oraz powstanie przy kościele pomnika „Kalwaria Polska”.

W 1991 r. ksiądz Kantorski przeszedł na emeryturę, pozostając w parafii jako rezydent. Nie zaprzestał aktywności. Włączył się w działania, których celem było powstanie w Podkowie komisariatu policji. Założył fundację Lumen Pro Educatione, organizował pielgrzymki wiernych do sanktuariów Europy.

Także w 1991 r., 30 czerwca, otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Podkowy Leśnej, a w listopadzie – Honorową Odznakę Zasłużony dla Miasta Ogrodu Podkowa Leśna; 28 maja 1998 r. został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. W listopadzie 2002 r. otrzymał godność kanonika, a w lipcu 2007 r., na 60-lecie kapłaństwa, medal Christophoros.

W listopadzie 2007 r. odznaczony został Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Zmarł 26 lipca 2010 roku i został pochowany na podkowiańskim cmentarzu.

Na podstawie: Brat Lew. Ksiądz Leon Kantorski we wspomnieniach, TPMOPL, Podkowa Leśna 2018; „Podkowiański Magazyn Kulturalny” 2008, nr 56/57.