Krzysztof Domaradzki
Architekt, urbanista, nauczyciel akademicki, scenograf
fot. archiwum rodzinne
Urodził się 12 listopada 1945 r. w Łodzi. Jego ojciec, Julian, był absolwentem Politechniki Warszawskiej, zajmował się projektowaniem dróg. Matka, Kornelia, ukończyła Szkołę Główną Handlową. Krzysztof miał brata Piotra.
Uczył się w Liceum Ogólnokształcącym im. M. Kopernika w Łodzi, gdzie w 1963 r. zdał maturę i rozpoczął studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. W 1970 r. ukończył je z dyplomem magistra inżyniera architekta.
Karierę zawodową zaczynał jako scenograf filmowy i telewizyjny. Był autorem i współautorem scenografii do filmów Perła w koronie w reżyserii Kazimierza Kutza (1971), Przez dziewięć mostów Ryszarda Bera (1972) i Elementarza Wojciecha Wiszniewskiego (1976)
W latach 1971–1975 pracował na Politechnice Łódzkiej, a przez rok (1973) w biurze architektonicznym w Montrealu.
Z żoną Ewą (ich ślub odbył się w Warszawie w 1975) doczekali się dwóch córek: Anny i Barbary.
W 1975 r. podjął pracę asystenta prof. Kazimierza Wejcherta w Instytucie Urbanistyki i Planowania Politechniki Warszawskiej. Według relacji rodziny: „Wkrótce został adiunktem, zaś w 1989 r. obronił doktorat «Suburbia jako problem urbanistyczny – na przykładzie wybranych miejscowości aglomeracji warszawskiej». Od 2012 r. pełnił funkcję starszego wykładowcy oraz kierownika Pracowni Urbanistyki Stosowanej, a 20 listopada 2014 r. uzyskał tytuł doktora habilitowanego nauk technicznych na podstawie monografii «Przestrzeń Warszawy. Tożsamość miasta a urbanistyka». W 2015 r. uzyskał stanowisko profesora nadzwyczajnego Politechniki Warszawskiej”.
W Warszawie prowadził własną pracownię architektoniczną. Wraz z zespołem projektował atrakcyjne miejsca stolicy, m.in. Trakt Królewski (Nowy Świat i Krakowskie Przedmieście), Pola Mokotowskie, Trasę Siekierkowską, tereny Pod Skocznią, Bulwary Nadwiślańskie, rozbudowę Lotniska Okęcie.
Doświadczenia w pracy projektowej wykorzystywał z dużym powodzeniem w pracy dydaktycznej. Miał wpływ na wiele pokoleń młodych architektów i urbanistów. Był wymagającym, lecz cenionym i lubianym nauczycielem akademickim.
W latach 1978–1981 współpracował z redakcją wydawnictwa „Architektura-Murator”, recenzując najważniejsze stołeczne realizacje.
Sprawy Podkowy Leśnej były bardzo bliskie jego sercu. Z ogromnym zaangażowaniem w latach 1975–980 wraz z prof. Hanną Adamczewską i arch. Olgierdem Dziekońskim współtworzył plan jej szczegółowego zagospodarowania. W latach 1978–1981 pełnił funkcję architekta miejskiego w Urzędzie Miejskim.
Do Podkowy Leśnej sprowadził się wraz z rodziną w 1993 r. Cytuję jego słowa za „Podkowiańskim Magazynem Kulturalnym”: „Obecnie Polska i Podkowa bardzo się zmieniły, żyjemy dziś w zupełnie innym systemie, a samorządność daje znacznie większe możliwości realizacji celów lokalnych zgodnie z wolą mieszkańców, niż było to kiedyś. Wymaga to jednak edukacji społecznej oraz tworzenia realnych scenariuszy do podejmowania konkretnych zadań. Osobiście mam bowiem poczucie, że od 30 lat mówi się wciąż te same piękne rzeczy, które jednak niewiele mają wspólnego z naszą codziennością. A sztuka polega przecież na tym, żeby umieć te ideały, o których tu mówimy, przekładać na konkretne efekty w przestrzeni miasta”.
Wziął udział w dyskusji podczas spotkania seminaryjnego 24 kwietnia 1999 r. z cyklu „Problemy miast zielonych”, w Muzeum Anny i Jarosława Iwaszkiewiczów w Stawisku. Podkreślał wtedy, że wpisanie Podkowy Leśnej do rejestru zabytków stanowi czynnik ograniczający niekontrolowane, drastyczne przekształcenia przestrzenne miasta.
Na zlecenie Urzędu Miasta w 2001 r., pracując z architektem Markiem Sawickim, zaprojektował „Studium uwarunkowań i kierunków rozwoju Podkowy Leśnej”. Ogromną uwagę poświęcono w nim terenom zielonym i podstawowemu układowi przestrzeni publicznych. Krzysztof Domaradzki uważał, że obraz miasta nie może ulec poprawie, jeśli nie zmieni się jej wyglądu.
W latach 2003–2014 był członkiem Gminnej Komisji Architektoniczno-Urbanistycznej przy Burmistrzu Podkowy Leśnej. W roku 2009, wspólnie z Markiem Sawickim oraz ekspertami projektowania komunikacji w mieście, opracował „Koncepcję organizacji ruchu na terenie miasta ogrodu Podkowa Leśna, wraz z programem uspokajania ruchu”, która była prezentowana kolejnym Radom Miasta i mieszkańcom. Należał do Związku Podkowian (przez wiele lat prezesem była Ewa Domaradzka) od momentu jego powstania. Moderował dyskusje i wykładał w ramach lokalnych projektów związanych z ideą miast ogrodów, architekturą i urbanistyką, prowadzonych przez Towarzystwo Przyjaciół Miasta Ogrodu Podkowa Leśna, Związek Podkowian, Ogród Sztuk i Nauk oraz Centrum Kultury i Inicjatyw Obywatelskich.
W latach 1984–1987 pełnił funkcję wiceprezesa Oddziału Warszawskiego Stowarzyszenia Architektów Polskich, a w latach 2000–2006 wiceprezesa Towarzystwa Urbanistów Polskich.
W 1986 r. otrzymał I nagrodę w międzynarodowym konkursie na ulepszenie struktury urbanistycznej nowego Belgradu. W latach 1986–1989 był konsultantem Rady Miejskiej Belgradu.
W czerwcu 2008 r., we współpracy z biurem JEMS Architekci, wygrał konkurs na zagospodarowanie otoczenia Stadionu Narodowego w Warszawie. W 2010 r. otrzymał II nagrodę w konkursie na rewitalizację stołecznego placu Trzech Krzyży, a w 2013 pracownia Krzysztofa Domaradzkiego uzyskała II nagrodę (I nie przyznano) za projekt przebudowy placu Narutowicza w Warszawie.
W jego bogatym dorobku naukowym zwraca uwagę książka Przestrzeń Warszawy. Tożsamość miasta a urbanistyka, wydana przez Oficynę Wydawniczą Politechniki Warszawskiej w 2013 r.
W 2016 r. został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski „za wybitne osiągnięcia w pracy zawodowej i naukowo-dydaktycznej w dziedzinie architektury, za wkład w promowanie problematyki tożsamości historycznej stolicy”.
W nekrologu umieszczonym na stronie stowarzyszenia „Miasto jest nasze” napisano: „Zakochany w podwarszawskim mieście ogrodzie, swojej rodzinnej Podkowie Leśnej, nakłaniał młodych projektantów, by nie bali się idealizmu – bez którego w końcu miejsca takie jak Podkowa nie miałyby nigdy prawa powstać”.
Krzysztof Domaradzki zmarł 26 czerwca 2020 r. Pochowany jest w grobie rodzinnym na Starych Powązkach.